Jullie schrijven in Klasse vaak dat je je kind moet complimenten moet geven en belonen. Maar ik vind dat onze Eli (8 jaar) gewoon naar mij moet luisteren. Daar hoef ik toch geen complimenten voor te geven? (Anja T.)

Je hoeft niet steeds complimenten te geven als wat je kind doet vanzelfsprekend is. Maar als je gedrag wil veranderen, werkt het wel. Stel dat je kind elke ochtend treuzelt in de badkamer. Je spreekt af dat hij de volgende dag op tijd aan de ontbijttafel zit. Als hij de volgende morgen inderdaad op tijd is, kan je hem een complimentje geven. Of belonen met lekkere ontbijtkoeken.

Complimenten werken pas als duidelijk is waarvoor je ze geeft: zeg dus precies welk gedrag je fijn of knap vindt en waarom. Als je bij Eli goed luisteren wil stimuleren, moet je dat in je compliment meenemen. Bijvoorbeeld; ‘Wat fijn dat je je aan de afspraak hebt gehouden en op tijd aan tafel zit. Nu heb je straks nog even tijd om in je strip te lezen.’ Als je alleen maar reageert als dingen fout gaan, denkt een kind dat hij het toch nooit goed kan doen. Dus waarom zou hij dan zijn best doen?

Waarom een compliment?

1. Je zegt veel met weinig woorden. Met een knipoogje naar je zoontje van 6 omdat hij dat megalekkere koekje bij oma kan laten liggen tot ze het aanbiedt, zeg je eigenlijk (zonder het echt te zeggen): ‘Flink jongen, dat je doet wat ik je zopas gevraagd heb.’
2. Je geeft je kind een goed gevoel: ‘Yes, papa heeft gezien dat ik mijn best doe!’.
3. Ouders en kinderen voelen zich goed en er heerst een prettige sfeer in huis.
4. Je kind zal in de toekomst het gewenst gedrag herhalen.
5. Je kind gaat in zichzelf geloven. Dat geloof heeft hij nodig om nieuwe uitdagingen te durven aangaan, om te leren.

Kan je ook foute complimenten geven?

1. Zorg voor evenwicht. Als je een kind steeds prijst om wat het áltijd goed doet, heeft het op de duur zoveel positieve aandacht nodig dat zijn ego een deuk krijgt als het iets minder goed kan. Zo’n kind vindt zichzelf perfect en is niet opgewassen tegen kritiek.
2. Geef pas een compliment als je het echt meent. Als je bijvoorbeeld een compliment geeft over een tekening terwijl jij en je kind weten dat die niet mooi is, heeft je compliment een omgekeerd effect. Kinderen zullen je ‘tactiek’ vlug doorhebben en je woorden niet meer ernstig nemen.