Loading ...
2 jaar geleden 
In elke basisschool zitten steeds meer leerlingen met dyslexie, ADHD, taalachterstand of een ander probleem. Kunnen de scholen dat wel aan? Drie op de tien basisscholen zeggen dat ze die draaglast niet aankunnen. Maar zeven op de tien scholen putten juist energie uit die diversiteit.
De ene school ervaart die diversiteit van de leerlingen als druk. Druk die soms voor de draagkracht van een school te groot wordt. Voor andere scholen is dat geen druk, maar een situatie waar ze vooral energie uit halen. Tot dat besluit komt de Plantijn Hogeschool, nadat ze de directeurs van meer dan driehonderd basisscholen in de provincie Antwerpen daarover ondervraagd had. Wat zijn andere belangrijke onderzoeksresultaten?
Wat kan een school aan?
| wel haalbaar | niet haalbaar | |
| Jan is hoogbegaafd en heeft weinig sociale vaardigheden | 93% | 7% |
| Sara heeft een ernstige rekenstoornis | 89% | 11% |
| David spreekt geen Nederlands | 85% | 15% |
| Lesley heeft agressieve buien en haalt redelijke schoolresultaten | 80% | 20% |
| Jolan krijgt tijdens het schooljaar een ongeval en zit vanaf nu in een rolstoel | 77% | 23% |
| Jef gebruikt een elektrische rolstoel | 55% | 45% |
| Pascal heeft altijd een extra assistent nodig in de klas | 48% | 52% |
| Piet kan niet om met gezag in de klas, weigert opdrachten uit te voeren en is voortdurend verbaal agressief naar de juf | 45% | 55% |
| Fien kan enkel communiceren via een spraakcomputer | 40% | 60% |
| Filip is blind en heeft vooral veel materiële ondersteuning nodig | 34% | 66% |
| Sofie gebruikt een rolstoel, is slechtziend en heeft een verstandelijke beperking | 8% | 92% |
Welke problemen van leerlingen vindt een school haalbaar?
- Scholen vinden leerlingen met fysieke beperkingen ‘haalbaarder’ dan leerlingen met psychische of verstandelijke beperkingen.
- Het meest haalbaar vinden scholen leerlingen waarvoor ze GOK-uren krijgen (gelijke onderwijskansen)
- Het minst haalbaar vinden scholen leerlingen met meerdere beperkingen. Of situaties waarin extra ondersteuning zoals materiële hulp, spraakcomputer, assistent in de klas nodig is. Nochtans moet juist die extra ondersteuning het onderwijs voor deze leerlingen meer haalbaar maken.
- Scholen laten zich vangen door beeldvorming: van leerlingen die zich op 1 september in een rolstoel aanmelden, verwachten ze minder goede schoolprestaties dan van leerlingen die bijvoorbeeld tijdens het schooljaar in een rolstoel belanden. Ze denken ten onrechte dat ze daarvoor meer inspanningen moeten doen.
Wat zien de scholen wel of niet als grootste hinderpalen om alle leerlingen mee te hebben?
- De helft van de scholen vindt ruimtes toegankelijk maken en aanpassen én het budget voor leermaterialen een grote hinderpaal om ál hun leerlingen degelijk onderwijs en zorg te kunnen geven. Dat die hinderpaal wegwerken voor hen geen topprioriteit is, is zeer vreemd.
- Differentiëren ( = voor elke leerling taken, leerstof op maat) en zo goed mogelijk leren, vinden scholen zeer belangrijk.
- Heel opvallend is dat scholen samenwerken niet zien als een hinderpaal, maar ook niet als een prioriteit. Toch is samenwerking zeer belangrijk als je elke leerling gelijke kansen wilt geven.
Hoe kan een school meer draagkracht krijgen? Vijf tips:
Eén remedie voor meer draagkracht is er niet. Elke school moet op zoek gaan naar de gepaste remedie. Daarin kunnen de ouders ook actief meehelpen.
Vijf tips voor de ouderraad om samen met de school aan draagkracht te werken:
- De school vertrekt consequent vanuit een positieve kijk op diversiteit;
- De school bouwt de zorg voor de leraar structureel in in de schoolorganisatie;
- De school vertaalt problemen van leerlingen in termen van uitdagingen voor de school;
- De school brengt de krachten van het team in kaart en stimuleert het leren van elkaar;
- De school investeert in een ondersteunend netwerk rond de school.
