(VOICE-OVER)
In Groei neemt TV.Klasse
je elke aflevering mee
naar een andere leeftijd. Waar staat
een kind in zijn ontwikkeling ?
Hoe kan je die optimaal stimuleren ?
Opvoedingsspecialist
Peter Adriaenssens
analyseert
de thuis- en schoolbeelden
en geeft leerrijk advies.
(VOICE-OVER)
In deze aflevering volgen we Ayoub.
Hij is zes jaar
en zit in het eerste leerjaar.
Ayoub is de zoon van mama Rashida
en papa Ben Abdellah.
Hij heeft nog 'n oudere broer,
Ibrahim, van acht jaar
en een kleine zus, Henneh,
van anderhalf.
(ER WORDT 'N FOTO GEMAAKT)
(VOICE-OVER)
Ayoub komt toe op school.
De meeste kinderen kijken erg uit
naar het eerste leerjaar.
Voor sommigen is de overgang
van de kleuterschool naar
de lagere school een hoge drempel.
Op zesjarige leeftijd
treedt het kind binnen
in een totaal nieuwe
en complexe wereld.
(PETER ADRIAENSSENS)
Dus je ziet
dat vanaf het eerste leerjaar
kinderen veel minder
afhankelijk zijn van hun ouders.
Je ziet niet meer
de verdrietjes van: Waar is mama ?
Nee, hier zijn we op school.
Hier is de juf de baas
en dit is eigenlijk de voorbereiding
van de arbeidsplaats.
De kinderen komen daar om te
werken, om nieuwe dingen te leren.
In de school leer je
heel andere dingen dan thuis.
(JUF)
Welke dag zijn we vandaag ? Selsam,
wil jij de kalender even doen ?
Welke dag zijn we vandaag ?
Allee, dat weten we toch allemaal ?
(KINDEREN DOOR ELKAAR)
(JUF) Floran ?
- (FLORAN) Donderdag.
(JUF)
Donderdag.
(ADRIAENSSENS)
Voor zij die keken
naar de film van de kleuters,
die zien al meteen
het verschil in deze klas.
(JUF)
En Ayoub, het speldje
daar ook op 'donderdag' hangen.
Hang het maar op het laagste
speldje. Dan kan je er wel aan.
(PETER ADRIAENSSENS)
Je ziet meteen: er is wat discipline.
De klas is goed georganiseerd
en de eerste geluiden zijn
veel rustiger dan in de kleuterklas.
(JUF ZINGT ALSOF ZE
IETS TEVOORSCHIJN TOVERT)
(JUF)
O, la, la, la, la. Voilà.
(JUF)
Mmmm...
(JUF)
Mmm, dat zal lekker smaken. Mmm...
Mmm, dat is lekker.
(ENKELE KINDEREN LACHEN)
(JUF)
Een lekker kopje, hè ?
Wat zit er in mijn kopje ?
Wat zit er in mijn kopje ? Yasmina ?
- (YASMINA) Thee.
(JUF)
Mmm, een lekker kopje thee.
(PETER ADRIAENSSENS)
Hoor hoe stil het is. Je hoort
letterlijk aandacht en concentratie.
Dat is wat ze nu beginnen te kunnen.
Nog niet te lang,
maar dat begint te kunnen
en wat de juf doet, is een toneeltje
en de kinderen vinden dat leuk
en humor is ook iets
wat heel erg helpt
om kinderen iets nieuws te leren.
(JUF)
Thee.
(JUF)
Wie heeft er iets gezien ? Goed,
Nathan. Het is een fopwoordje.
Wat is er aan het woordje 'thee'
speciaal ? Kobe ?
(KOBE)
Je hoort T,
maar er staat toch een H.
(JUF)
Kijk. Zie je dat ?
(PETER ADRIAENSSENS)
Kijk, en dit is toch echt
heel ingewikkeld, wat hij ziet.
Dus de juf helpt. Het beeld van het
echte kopje thee, 't woordje 'thee'.
Zij begint verbindingen te leggen
die ook in het hoofd van het kind,
in de hersenen, allemaal
verbindingen zullen leggen.
(JUF)
We gaan eens
heel het rijtje lezen. Ja ?
(DE HELE KLAS)
Citroen. Citroentje.
Citroenen.
- (JUF) Flink.
(AYOUB)
Ik hou van veel...
Schuim.
- (JUF) Nu is het ?
Ooo. Kijk eens.
Die heeft wel een haakje van boven.
Niet zoals bij de a daarstraks.
(VOICE-OVER)
Vanaf 6 jaar is het kind rijp genoeg
om te leren lezen en schrijven.
Het is een mijlpaal
in zijn ontwikkeling.
Stilletjes aan kan het
op eigen initiatief deelnemen
aan onze maatschappij. Lezen
en schrijven zijn basisvereisten
voor het verdere leren op school.
(PETER ADRIAENSSENS)
Eigenlijk pas
als een kind zes jaar oud is,
staan de hersenen ver genoeg
om dit vlot te beginnen laten lopen.
Maar natuurlijk nu moet er
heel veel geoefend worden
en dat is iets wat ouders
niet mogen onderschatten.
Dit zijn nog hele jonge hersenen.
Je mag niet te snel te veel
van zo'n kind verwachten.
(DE KINDEREN SPREKEN
ONDUIDELIJK)
(DE HELE KLAS)
Elf min één is tien.
(VOICE-OVER)
Vanaf 't eerste leerjaar
leert 't kind ook rekenen.
Het leert dat de wereld logisch
in elkaar zit. Dat is de basis
om later meer ingewikkelde
berekeningen te maken,
zoals het volume en de oppervlakte.
Juf Patricia laat de kinderen
regelmatig zelfstandig werken.
(PETER ADRIAENSSENS)
De klas is aan het werk.
De kinderen hebben niet meer
heel de tijd
persoonlijk toezicht nodig.
Juf kan al beginnen
rond te gaan in de klas,
met die, met die bezig zijn
terwijl anderen hun oefeningen
aan het maken zijn.
Gaat dat bij iedereen
even vlot ? Nee.
Eerste leerjaar, eerste stapjes.
(VOICE-OVER)
Terwijl de juf andere kinderen helpt
bij 't contractwerk
hebben Sedi en Inès meer aandacht
voor elkaar dan voor hun taak.
(PETER ADRIAENSSENS)
Kapoenen van de klas, je voelt
je goed met iemand van je klas.
Als je gekke bekken trekt,
dan vindt die dat fantastisch
en schatert die het uit. Ja, dat is
wel eens een keer belangrijker
dan wat de juf te zeggen heeft.
(JUF)
Inès, nee.
Selsam, is je blad af ?
Hoeveel werkjes heb jij nu gemaakt ?
Dit ene werkje ? Jij hebt
de hele tijd zitten spelen met Inès.
Ik vond het niet fijn.
(ADRIAENSSENS)
Dit is wat ze zullen moeten leren
en dus komt de juf een beetje streng
tussen, als een verkeersagent,
en eigenlijk komt zij
herinneren aan de afspraken.
(PETER ADRIAENSSENS)
In de klas is alles onder controle.
Op de speelplaats is het
een relatieve vrijheid
en daar moet je leren
vriendschappen te maken.
Daar ontmoet je ook
de grote frustraties.
Ruzies, pesterijen. Pijnlijke
conflicten doen zich daar voor
en kinderen moeten leren
dat beter in de hand te krijgen.
(VOICE-OVER)
Kinderen brengen een groot deel
van de dag door op school.
Bovenop de kennis die ze vergaren,
leren ze omgaan met anderen,
wordt hun motoriek gestimuleerd,
oefenen ze hun zelfstandigheid
en treden ze
in contact met de wereld.
De school is dan ook erg belangrijk
in de ontwikkeling van kinderen.
(PETER ADRIAENSSENS)
Als men de vraag stelt:
Wat maakt nu een goede school ?
Dan zijn er
drie essentiële kenmerken.
Eén is: De school moet
goed georganiseerd zijn.
Twee is: Je moet zorgen
voor een goede cocktail.
Er moet discipline zijn
en het moet ook gezellig zijn.
En het derde is: Je moet zorgen
voor een goede klasgeest.
De klas moet een groep zijn. Het
moet 'n ploeg zijn die samenspeelt.
Hoe beter dat lukt,
hoe beter de resultaten zijn.
De schoolse resultaten, maar ook
hoe minder gedragsproblemen.
(MAMA)
Gaan we aan je huiswerk beginnen ?
Ja ? Ga je boekentas maar halen.
(VOICE-OVER)
De school loopt thuis nog door, want
er moet huiswerk gemaakt worden.
School en thuis vormen één geheel.
In de klas leert 't kind vaardigheden
en problemen oplossen.
Thuis leert het
over het dagelijkse leven.
Broer Ibrahim helpt Ayoub
bij de voorbereiding van z'n dictee.
(PETER ADRIAENSSENS)
Hier zien we al
't verschil met kleuters.
Kleuters zouden dit
heel moeilijk vinden,
maar hier kan Ayoub
in het eerste leerjaar
al samenwerken met een broer.
(IBRAHIM)
Wij.
(IBRAHIM)
Jij.
(PETER ADRIAENSSENS)
Mooi dat de broer hier helpt, want
zoals we zo dadelijk nog zullen zien,
dat is niet zo'n gemakkelijke relatie
tussen broers of broers en zussen.
Je bent allemaal de kinderen
van dezelfde mama en papa
en hoe moet je dat doen
om ervoor te zorgen
dat mama en papa jou de allerliefste
en de allerbeste vinden ?
(PAPA)
Kijk, laten we één ding afspreken
voor we naar de Carrefour gaan. Ja ?
Jullie gaan luisteren naar papa. Ja ?
(PETER ADRIAENSSENS)
We gaan eerst goed afspreken,
zegt papa.
Dat is een goede manier waarmee je
heel vaak kinderen helpt
om gedrag te leren op plaatsen
waar er veel publiek is.
Het helpt als je
dat een beetje speels doet.
(PAPA)
Eén ding, ja ? Eén ding,
één ding dat papa niet aanstaat
en we stoppen ermee
en dan krijgen jullie geen gogo's.
Heb je me goed verstaan, Ibrahim ?
(VOICE-OVER)
In de supermarkt hebben Ibrahim
en Ayoub vooral aandacht
voor die producten die hen
gogo's zullen opleveren.
(AYOUB)
Papa ? Papa, met dat krijg je
ook gogo's. Papa ? Met dat.
Hier, je moet dat kopen.
(PAPA)
We gingen fruitsap kopen, maar we
gingen niet dit fruitsap gaan kopen.
(PETER ADRIAENSSENS)
Jonge kinderen zijn
beginnende consumenten
en het is geen toeval
dat allerlei producten
aangeboden worden
samen met een speelgoedje.
(AYOUB)
Die nieuwe gogo. Heb ik,
heb ik, heb ik. Allemaal heb ik ze.
(PETER ADRIAENSSENS)
Jonge kinderen in de lagere school
leven nog heel erg
in de dag van vandaag.
Wat krijg ik nu mee ?
Daarom dat het ook
zo slim gevonden is
dat ze onmiddellijk
al iets meekrijgen aan de kassa.
Dat is hetgeen wat ze nu gaan
moeten leren op deze leeftijd.
Laat je niet altijd verleiden
door wat je meteen krijgt.
(AYOUB ROEPT HET UIT
VAN VREUGDE)
(AYOUB)
Joepie.
(PAPA) Wat doen jullie nu ?
- (AYOUB) Knikkeren.
(IBRAHIM)
Ik haat dat echt.
(PAPA) Knikkeren met gogo's ?
- (JONGENS) Ja.
(PETER ADRIAENSSENS)
Papa is terecht verrast,
want jonge kinderen
moeten nog regels zoeken
en ze vinden dus zelf spelletjes uit.
Ze gaan ineens knikkeren
met die gogo's.
Een boom is een huis.
Een doek is ineens een woestijn.
Dat is het heerlijke
van de creativiteit van die leeftijd.
(AYOUB) Nog een keer.
- (IBRAHIM) Ja, spijtig.
(AYOUB) Zo, doef, doef.
- (IBRAHIM) Nee, niet waar.
(IBRAHIM ROEPT
EN MAAKT ZICH KWAAD)
(AYOUB) Ik wil niet meer.
- (IBRAHIM) Allee, je houdt dat.
Maar allee. Doe gewoon.
(PETER ADRIAENSSENS)
We zien hier hoe Ayoub
met een glimlachje
zijn broer langzaam als een raket
de lucht in laat gaan.
Dit is het moeilijke voor ouders.
Je bent er niet bij.
Je hoort van buiten
hoe in deze kamer ruzie ontstaat.
(MAMA) Het is genoeg geweest.
- (IBRAHIM ROEPT)
(MAMA)
Ik had gezegd: Nog één keer roepen
en ik pak alles af.
(IBRAHIM ROEPT) Mama.
- (MAMA) Nee.
Waar is dat doosje ?
(PETER ADRIAENSSENS)
En mama praat gewoon rustig door
terwijl het lawaai in de achtergrond
altijd maar hoger gaat.
Zij toont duidelijk: Kijk, ik ga mij
niet laten leiden door het theater.
Iedereen is verantwoordelijk
voor ruzie. Ja ?
Samen eraan begonnen,
samen een gevolg.
(MAMA)
Het is al laat. We gaan naar boven.
(AYOUB)
Maar nee.
(MAMA)
Kom, je bent al heel moe.
Het is al laat.
(AYOUB) Oké.
- (MAMA) Je bent vroeg opgestaan.
(AYOUB) Het is nog niet donker.
- (MAMA) Allee, kom.
Het is wel al donker. Het is niet
omdat het licht hier aan is...
(AYOUB)
Als je me draagt.
(MAMA)
Nee, dat kan ik niet. Nee, schat.
(PETER ADRIAENSSENS)
Hier zie je warme onderhandelaars.
Heel het gezin zat daar in de zetel.
De kinderen plakken tegen de papa,
hangen aan de mama en dan
wordt er gezegd 'Gaan slapen'
en zeggen
mama's en papa's wel eens:
Maar hoe komt het
dat dat nu niet vlotter loopt ?
Eigenlijk is het gewoon liefde
op dat moment.
Het kind wil zo genieten
van die rustige mama en papa,
dat die totaal geen zin heeft
om dat te ruilen
met alleen liggen in je bed.
(AYOUB)
Mama, heb ik vandaag
stickers verdiend ?
(MAMA)
Ik ga daar eens goed over nadenken
met papa en zien, want...
Je bent braaf geweest, maar je bent
ook 'n paar momenten stout geweest
en ik ga een beetje zien wat
het zwaarst weegt op de weegschaal.
(PETER ADRIAENSSENS)
Het systeem van de sticker is
natuurlijk een hele handige truc
om voor een kind nog eens
extra duidelijk te maken:
Wat loopt goed ?
Wat loopt minder goed ?
(MAMA) Wat denk je zelf ?
- (AYOUB) Ik denk... Braaf.
(MAMA)
Ja ? Als je nu
heel stilletjes gaat slapen
en als ik je niet meer hoor,
dan krijg je een sticker.
(ADRIAENSSENS)
Dat is een heel mooi voorbeeld.
De mama zegt: Als je braaf gaat
slapen, je komt niet uit je bed,
dan krijg je een sticker.
Dat is iets wat zo'n kind kan.
Hij heeft duidelijk
het kleine filmpje gehoord:
Braaf zijn, niet uit bed komen,
dan een sticker.
(VOICE-OVER)
Zesjarigen vinden steeds beter
hun weg in het leven.
Volgende keer nemen we je mee
naar de wereld van de negenjarigen.
Waar staan zij in hun ontwikkeling ?