Gepubliceerd op
Gesprekstips

Coaching van leraren: met een camera in de klas

Een camera in de klas? Waarna coach en leraar samen de beelden analyseren? Videocoaching is een ideaal middel voor zelfreflectie en professionalisering. Confronterend, deugddoend en erg leerrijk. Bekijk in de video hoe kleuterjuf Anniek en wiskundeleraar Maaike videocoaching ervaren.

 

Hoe start je als coach met videocoaching?

    Vorm een geschikt duo coach-coachee

  • Je kan als coach iemand uit je schoolteam begeleiden, maar evengoed iemand in een andere school. Bouw als coach aan een vertrouwensband met de leraar. Een goede verstandhouding tussen de coach en de leraar zorgt voor een kwalitatievere coaching.
  • Communiceer helder over je rol als coach voor je aan het traject begint. Je bent coach, geen evaluator. Dat betekent dat je de leraar wil ondersteunen in zijn groeiproces. Je wil het voor de leraar mogelijk maken om even vanop afstand naar de eigen klaspraktijk te kijken. Vandaaruit kan je samen zien wat goed loopt en waar mogelijkheden liggen voor de toekomst. Angst voor evaluatie zorgt vaak voor weerstand.
  •  

    Maak duidelijke afspraken

  • Werk enkel met vrijwilligers. Als leraren zich niet vrijwillig willen laten filmen, bieden ze weerstand tegen de opnames en de coaching. En heeft een videocoachingtraject geen zin. Beklemtoon dat de beelden vertrouwelijk zijn en enkel dienen als coachingsinstrument. De leraar beslist wat er met de beelden gebeurt. Spreek af wie de beelden krijgt na de opnames.
  • Videocoaching doe je het best in een traject. Tijdens de eerste sessie verken je elkaar. Pas vanaf de tweede sessie heb je het vertrouwen om dieper op het lesgeven in te gaan. Bij volgende sessies kan je ook de evolutie in beeld brengen.
  •  

    Start met filmen

  • Laat de leraar beslissen wanneer je filmt in de klas. Als de leraar weet welke momenten en welke lessen je in beeld brengt, zal hij zich comfortabeler voelen.
  • Film met een kleine camera, smartphone of tablet. De technische kwaliteit van de opnames is niet het doel, wel de inhoudelijke kwaliteit.
  • Laat de leerlingen even wennen aan de camera voor je begint te filmen. Wanneer zij op hun gemak zijn, is de leraar dat ook en werkt de klas alsof er geen camera aanwezig is. Film niet enkel de activiteiten in een klas maar ook overgangsmomenten, zoals eet- of verzorgingsmomenten. Die momenten kunnen boeiende en onverwachte beelden opleveren.
  • Focus je tijdens het filmen op de leerlingen. Leraren zijn vaak verwonderd als ze reacties en interacties van kinderen zien die ze anders niet opmerken. Zo krijgen ze een nieuwe kijk op hoe ze in de klas werken.
  • Een opname van 10 minuten kan voldoende zijn voor een goed gesprek.
  •  

    Het coachinggesprek

  • Plan het gesprek niet onmiddellijk na de opnames. Neem als coach de tijd om het gesprek voor te bereiden. Dat betekent de beelden bekijken en enkele treffende fragmenten selecteren waarin de interactie leraar-leerling mooi in beeld komt. Ondertussen kan de leraar emotioneel wat afstand nemen van de beelden. De leraar zal dan objectiever over de beelden kunnen praten.
  • Als de leraar de beelden bekijkt, zal hij spontaan momenten aanwijzen, lachen of verwondering tonen. Wacht op die signalen om het beeld te pauzeren en een gesprek aan te gaan.
  • Als je een mooi moment ziet, pauzeer of bevries de videobeelden even. Dat geeft je de tijd om die zaken aan te duiden in het beeld en er rustig over te praten.
  • Belangrijk: waardeer steeds de leraar en licht positieve interacties uit. Die beelden kunnen een grote impact hebben en zo kijkt de leraar ook positiever naar die beelden.
  • Vertrek in de beelden vanuit wat je ziet gebeuren bij de leerlingen. Videocoaching heeft niet tot doel te bespreken of de leraar het goed doet of slecht, wel om samen te kijken naar wat de leerlingen tonen op de beelden. Vandaaruit kan je samen zoeken naar welke signalen de leraar wel of niet ziet en al dan niet bevestigt. Zo zoeken jullie samen naar wat de leraar in de toekomst wil versterken, of waarin hij wil groeien.
  • Spreek een groeivraag af voor de volgende sessie. De leraar mag bepalen waarin hij wil groeien en waar je samen op focust tijdens de volgende sessie. De coach kan dan een afgesproken klassituatie in beeld brengen om later samen de beelden te bekijken.

 
Deze handleiding kwam tot stand dankzij het praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek “verBEELDing” van Arteveldehogeschool Gent.

 

logo Kleine kinderen grote kansen

Deze tekst en video kwamen tot stand binnen het project Kleine Kinderen Grote Kansen. Het project wil bijdragen om kinderarmoede en sociale ongelijkheid in Vlaanderen te doorbreken. Reflecteren over hoe je in je klas staat, bv. via videocoaching, helpt daarbij. Meer info op www.grotekansen.be

Het beste van Klasse in je mailbox?

  • Al 51.000 leraren zijn abonnee
  • 1 keer per week en helemaal gratis
  • Verhalen van collega’s, concrete praktijktips, exclusieve wedstrijden ...