Gepubliceerd op
Specialist

Tot 1207 euro studiekosten voor eerste graad secundair

De kosten voor een leerling in het secundair nemen toe, zo blijkt uit onderzoek. Uitgaven voor ICT, schooluitstappen en vervoer stijgen. De schooltoelage dekt dat onvoldoende. Bovendien heeft slechts de helft van de scholen een beleid rond kostenbeheersing, weet onderzoeker Steven Groenez.
 

Het Steunpunt Onderwijsonderzoek maakte een rapport over de studie- en leefkosten voor leerlingen in de eerste graad tijdens het schooljaar 2017-2018. De belangrijkste vaststellingen op een rijtje.

  1. Sinds 2006-07 zijn de totale studiekosten voor een jaar in de 1° graad SO 21,2% duurder geworden. Deze toename is echter bijna volledig toe te schrijven aan de toename van de vervoerskosten.
  2. De huidige schooltoelagen dekken onvoldoende de studiekosten: 11% voor een minimale toelage, 50% voor een volledige toelage, en 63% voor een maximale toelage
  3. Het belang van ICT neemt toe: er is een intensiever gebruik, ook thuis, met dus hogere kosten.
  4. Vervoerskosten van en naar de school zijn een erg belangrijk onderdeel van de studiekosten. Openbaar vervoer is goedkoper dan de auto, maar is toch duurder geworden tov vorig onderzoek.
  5. Minder leerlingen nemen deel aan meerdaagse uitstappen dan in het vorig onderzoek, en tegelijk is de kostprijs van deze uitstappen duurder geworden. Ook vonden we een sterke sociale gradiënt in de deelname aan deze uitstappen.
  6. De verschillen in studiekosten tussen A- en B-stroom zijn heel beperkt, net als de verschillen naar het studieaanbod in de bovenbouw van de school. Op basis hiervan lijkt een maximumfactuur in de eerste graad haalbaar.

De mediaanstudiekost voor het secundair onderwijs met vervoerskosten


Onderzoeker Steven Groenez licht de resultaten toe. “De mediaanstudiekost voor de eerste graad van het secundair onderwijs ligt per schooljaar op 945 euro zonder en op 1207 euro met vervoerskosten. Ten opzichte van het schooljaar 2006-2007 zijn de uitgaven van de duurdere kostenrubrieken niet gedaald. Uitgaven voor drukwerk (305 euro) en schoolmateriaal (280 euro) zijn gestegen ten opzichte van 2006-2007 waar de kosten voor drukwerk 257 euro en die van schoolmateriaal 259 euro bedroegen.

“Daarnaast zijn vooral de vervoerskosten (292 euro) bijna verviervoudigd. Het rapport geeft wel aan dat die kosten erg kunnen variëren. 30% van de leerlingen gaat te voet of met de fiets naar school en maakt dus amper kosten. Daartegenover staat autovervoer dat erg duur is. Bovendien is de kostprijs voor openbaar vervoer gestegen.”

“De gemiddelde uitgave voor meerdaagse reizen in de eerste graad secundair bedraagt 218 euro. Er wordt bovendien vastgesteld dat er minder leerlingen deelnemen deel aan meerdaagse uitstappen dan in het vorig onderzoek, en dat ook de kostprijs van deze uitstappen toegenomen is.”


De jaarlijkse gemiddelde  kosten voor ICT-materiaal


“Bijna alle leerlingen in het secundair gebruiken ICT-materiaal voor schoolwerk. De jaarlijkse gemiddelde kosten daarvoor zijn gestegen van 88,50 euro in 2006-2007 tot 161 euro in 2017-2018. Dat ook directies wakker liggen van de kostprijs van de digitalisering blijkt uit de directiebevraging. Gevraagd naar de prioriteiten bij toekomstige onderwijsinvesteringen blijkt dat extra middelen voor ICT de tweede prioriteit krijgt na investeringen in bouw of renovatie.”

“Directeurs verklaren ook dat gemiddeld 11% van de leerlingen een probleem heeft met onbetaalde facturen. Voor een kwart van de scholen ligt dat percentage hoger dan 15%. In sommige scholen (3%) kunnen zelfs 50 tot 60% de schoolrekening niet betalen.”

“Daarom financierde de Vlaamse Overheid het project ‘Samen tegen onbetaalde schoolfacturen’ in samenwerking met Welzijnszorg, het Vlaams netwerk tegen armoede, de onderwijs- en ouderverenigingskoepels, SOS Schulden op School, CERA en MyTRustO. Maar de helft van de scholen heeft een code of beleidsverklaring rond de beheersing van studiekosten ontwikkeld.”

In het KA Emanuel Hiel in Schaarbeek werken ze aan een strak schoolkostenbeleid. Ze voerden als secundaire school op eigen houtje de maximumfactuur in.
 


Het Steunpunt Onderwijsonderzoek is een samenwerkingsverband van UGent, KU Leuven, VUB, UA en ArteveldeHogeschool. Naast Steven Groenez werkten ook Jolien De Norre en Nele Havermans mee aan het onderzoek.

Pik je Lerarenkaart op vóór 8 juli!*

  • Voor je klas en jezelf
  • Meer dan 1000 voordelen
  • Een zomer vol inspiratie
Waar ligt mijn Lerarenkaart?

*Opgelet: dit is je laatste kans om je Lerarenkaart 2019 af te halen