Gepubliceerd op
Specialist

Hoe werk je met kleuters in tijden van afstandsleren?

Pedagoog Maai Huyse en schoolpsycholoog Caroline Vancraeyveldt (expertisecentrum Education and Development, UCLL) zien hoe kleuterleraren op allerlei manieren contact houden met hun klas. Maar soms schieten stappenplannen en opdrachten hun belangrijkste doel voorbij. Hoe jij je kleuters optimaal ondersteunt: 5 tips.

Caroline Vancraeyveldt: “In corona-tijden staan 2 wetenschappelijke modellen met elkaar in conflict. Het medische model eist dat we met z’n allen ‘in ons kot’ blijven om onze fysieke gezondheid te beschermen. Het meer psychologische model legt de focus op nabijheid met andere mensen om onze geestelijke gezondheid te beschermen.”

Maai Huyse: “Fysieke gezondheid krijgt vandaag prioriteit. Maar dat kan ook negatieve gevolgen hebben die bovendien onevenredig verdeeld zijn. Kinderen in kwetsbare situaties lijden meer onder het gebrek aan verbinding. Als leraar kan je dat proberen opvangen door contact te zoeken met die kinderen die het vandaag moeilijk hebben.”

Portert Caroline Vancraeyveldt

Caroline Vancraeyveldt: “Probeer structuur en regelmaat in je contacten te brengen. Die voorspelbaarheid geeft ouders en kinderen rust.”

  1. Maak contact met kinderen, ook offline

  2. Caroline Vancraeyveldt: “Toon dat je er nog steeds bent voor je leerlingen. Laat ze weten dat je hen niet vergeten bent. Probeer structuur en regelmaat in die contacten te brengen. Die voorspelbaarheid geeft ouders en kinderen rust. Contact houden met je klas, moet niet noodzakelijk digitaal. Je mag er niet vanuit gaan dat alle kinderen evenveel digitale middelen hebben. Gezinnen delen telefoon(s) en laptop(s) en wellicht krijgt grote broer voorrang op de computer.”

    Maai Huyse: “Offline contact houden, kan ook. Kleuterleraren schrijven persoonlijke brieven en doen die op de post of bellen jarige kleuters met de telefoon op. Vaak zijn er in kansarme gezinnen wel smartphones. Dan kan je via Whatsapp en besloten Facebook-pagina’s communiceren met ouders en de kinderen uit je klas. Ga vooral op zoek naar wat voor jouw klasgroep werkt.

    Caroline Vancraeyveldt: “Maak als school een lijst van kinderen die je moeilijk bereikt of van wie je vermoedt dat ze het lastig hebben. Gebruik verschillende communicatiekanalen om toch nieuws te krijgen. Bereik je ze niet via telefoon of mail, probeer het dan via de ouders van vriendjes of via brugfiguren. Betrek de buurt. Zeker ook in kwetsbare milieus kunnen buren veel voor elkaar betekenen. Laat niemand los.”

    Maai Huyse: “Hou zeker kinderen in het vizier met ouders die werken in ziekenhuizen of supermarkten en overuren draaien. Dat zijn niet per se de kansarme kinderen in je klas, maar het zijn wel die kinderen die zich nu misschien wat weggeduwd of minder gehoord voelen. Laat ook hén voelen dat je er bent.”
     

  3. Geef extra aandacht aan (kwetsbare) ouders

  4. Maai Huyse: “Ouders lopen vandaag gebukt onder stress. Dat kan voor conflicten zorgen in het gezin. Vraag daarom hoe het met hen gaat, wat er goed loopt en voor welke uitdagingen ze thuis staan. Toon je even mild naar de ouders als naar je kleuters.”


    Geef perspectief en verleg de focus naar aangename momenten

    Caroline Vancraeyveldt: “Wanneer ouders je vertellen dat het thuis moeilijk loopt met een kleuter, blijf dan zeker het positieve van hun kind benadrukken. Geef perspectief en verleg de focus naar aangename momenten. Wat loopt er wel goed? Waar heb je deze week van genoten? Vertel ouders ook mooie herinneringen van hun kind in de klas. Daarop focussen is vandaag nog belangrijker dan anders. Want daarmee breng je in een gezin een belangrijke positieve vibe teweeg.”
     

  5. Vraag niet naar taken, maar naar gevoelens

  6. Caroline Vancraeyveldt: “Ga verder dan taakgerichte contacten. Emotionele aanwezigheid is nog belangrijker dan instructie of feedback op een knutselwerk. Leraren moeten nu meer dan ooit de emotionele noden van elk individueel kind proberen identificeren en daarop inspelen. Vraag daarom regelmatig hoe de kleuters zich voelen.”

    Maai Huyse: “Een mooi voorbeeld zie ik elke dag in mijn woonkamer. Mijn zoon zit in het zesde leerjaar en hij start elke schooldag met een kringgesprek op Zoom. Elke ochtend zijn vrienden en juf zien, geeft hem structuur en regelmaat. De juf polst eerst naar hoe de kinderen zich voelen. Iedereen krijgt de kans om te vertellen wat er in hem of haar omgaat. Kinderen vinden het niet altijd eenvoudig om woorden te geven aan hun gevoelens. Daarom gebruikt de juf een schaal van 1 tot 5 als startpunt voor het gesprek. Zo krijgt ze inzicht in de noden van haar leerlingen en hoe die evolueren.”

    Caroline Vancraeyveldt: “Natuurlijk kan je zo’n dagelijkse check-in niet vragen van elke kleuterleraar en elk gezin. Maar misschien kan het wel wekelijks of tweewekelijks? De kinderen zien tijdens zo’n online kringgesprek niet alleen de leraar, maar ook elkaar. Zo blijft de klasgroep verbonden. Zeker kinderen van wie de ouders nu minder aandacht kunnen geven, hebben daar nood aan. Je geeft ze bovendien spreekkansen, je werkt aan luistervaardigheden en net zoals in de klas moeten ze hun beurt leren afwachten. Met een eenvoudige check-in combineer je een heel aantal doelstellingen.
     

    Portret Maai Huyse

    Maai Huyse: ”Vandaag moet de focus vooral liggen op een warme ouder-kind relatie. Werken voor school kan pas als er thuis een veilige omgeving is.”

  7. Beperk de werkdruk voor ouders

  8. Maai Huyse: “Ik zie online heel veel leuke initiatieven. Kleuterjuffen die knutselen vanop afstand of ouders vragen om foto’s door te sturen van hun kind. Maar dat is dubbel. Sommige ouders vinden dat leuk en gaan graag met je tips en opdrachten aan de slag. Maar andere ouders krijgen stress van een overload aan taken. Zeker als je opdracht veel vraagt van ouders. Het zoveelste ‘moetje’ op hun lijst.”

    Caroline Vancraeyveldt: “Je wil ouders nu niet het gevoel geven dat ze allerlei opgegeven activiteiten moeten afwerken, om zo een goede ouder te zijn. Dat brengt onnodige stress in de thuissituatie. Onrustige ouders maken onrustige kinderen. En onrustige kinderen komen niet tot leren. Bovendien zijn ouders geen leraars. We mogen niet verwachten dat zij die rol nu gaan opnemen. Zeker niet in gezinnen waar het thuis moeilijk loopt of ouders niet altijd de bagage hebben om hun kind hierin te begeleiden.”


    Je wil ouders nu niet het gevoel geven dat ze allerlei opgegeven activiteiten moeten afwerken, om zo een goede ouder te zijn.

    Maai Huyse: “In plaats van aan ouders te vragen om nieuwe foto’s door te sturen voor de wekelijkse klasblog, kan je kleuters ook herinneren aan activiteiten die je dit schooljaar samen deed. ‘Weet je nog dat we samen in het bos wandelden? Of in de klas cake maakten?” Met foto’s die herinneringen opwekken hou je de klasgroep levend en creëer je verbondenheid, zonder een extra inspanning te vragen van ouders.”
     

  9. Zet de ouder-kind relatie op de eerste plaats

  10. Maai Huyse: ”Vandaag moet de focus vooral liggen op een warme ouder-kind relatie. Werken voor school kan pas als er thuis een veilige omgeving is.

    Caroline Vancraeyveldt: “Wanneer de hechting tussen ouder en kind moeilijk loopt, kan de leraar dit een stuk opvangen in de klas. Vanop afstand is dat moeilijker. Je bent er niet. Maar je kan wel activiteiten aanbieden die ouder en kind met elkaar verbinden. Opdrachten die ontspannend zijn voor allebei en zowel ouder als kleuter een goed gevoel geven: samen dansen op luide muziek, samen met Lego spelen, samen zingen of koken.”

    Caroline Vancraeyveldt: “Je kan daar zelfs leerdoelen in verstoppen. Stuur mama en kind op berenjacht en laat ze samen tellen. Of vraag aan je kleuters om de letter A op de rug van papa te tekenen. Haalbare, korte taakjes die focussen op ontluikende geletterdheid, maar die vooral verbondenheid creëren.”

    Maai Huyse: “Zo werk je aan een veilige thuiscontext. Daarna komt er misschien wél ruimte om in een ontspannen sfeer die ingewikkelde knutselopdracht af te werken.”

     

Haal Klasse Magazine in je bubbel

  • 4 kwaliteitsnummers met inspiratie van leraren en experts.
  • Fraai ondersteunend materiaal: kalender, poster, zorgkaartjes ...
  • Je Lerarenkaart met meer dan 1000 voordelen in je brievenbus.