Gepubliceerd op
Klastips

Trauma: 8 tips voor een veilig klasklimaat

Trauma bemoeilijkt het leren. Een veilig klasklimaat helpt leerlingen om de draad weer op te pakken. Wat kan jij als leraar doen? Traumapsychologen Najat Rouchdi en Manon Zuiderwijk weten raad.

     


  1. Creëer een veilige klas

    Waarop moet je letten bij de klasinrichting? Bekijk het op de interactieve kaart. Druk op elk bolletje en ontdek de tips.
     

  2. Wees betrouwbaar en empathisch

    Doe wat je zegt en zeg wat je doet. Blijf zelf rustig: praat op normale toon, tast af hoe dicht bij je leerling je mag komen en of je oogcontact mag maken. Let op wat er in de ‘binnenkant’ van je leerling omgaat. Check regelmatig hoe hij zich voelt en of hij kan volgen. Laat weten dat hij bij jou terecht kan.

  3. Neem een emotionele leerling apart

    Als je leerling overdreven angstig of agressief reageert, beleeft hij mogelijk een trigger. Dan gebeurt er iets wat hem mentaal terugbrengt naar een traumatische ervaring. Schoolzwemmen kan bijvoorbeeld een trigger zijn voor een bootvluchteling.

    Neem je leerling apart en kalmeer hem. Blijf rustig, spreek op zachte toon. Vraag niet wat er in het verleden gebeurd is, maar breng hem terug naar het hier-en-nu. Respecteer zijn gevoelens. Zeg niet: “Je hoeft niet bang te zijn”, maar: “Ik snap dat je daarvan schrikt”.

  4. Heb geduld

    Een getraumatiseerd kind komt niet binnen een paar maanden tot leren. Het trauma tast zijn geheugen, concentratievermogen, taalgevoel en executieve functies aan. Op de lange termijn mag je gerust hoge (maar realistische) verwachtingen koesteren, zo laat je zien dat je in hem gelooft.

  5. Speel in op talenten

    Leren is meer dan taal en rekenen. Als je leerling fantastisch kan voetballen of koken, is dat een kans om te schitteren en nieuwe vrienden te maken. Zonder (perfect) Nederlands te spreken.

  6. Zorg voor ontspanning

    Bewegingstussendoortjes doen spanning en stress dalen. En als je ze op hetzelfde moment doet, na elke pauze bijvoorbeeld, zorg je meteen voor structuur. Ook muziek maken of luisteren helpt je leerling ontspannen.

  7. Stel haalbare doelen

    Een leerling uit armoede of een onveilige gezinssituatie halen, is onrealistisch. Focus op wat je wél kan doen. Ga geen té intense band aan. Als je leerling volgend jaar in een andere klas zit, doet het gemis extra pijn.

  8. Zorg voor jezelf

    Een leerling met trauma laat je niet onbewogen. Zoek steun bij je collega’s en neem afstand van school, bijvoorbeeld door te sporten of via mindfulness. Zo begin je de volgende dag met een kalm brein.

 

Traumapsychologen per provincie

Najat Rouchdi en Manon Zuiderwijk zijn traumapsychologen in Brussel. Er zijn traumapsychologen in elke provincie. Als school of CLB kan je bij hen terecht voor vorming en intervisie. Hier vind je contactgegevens.

Achtergrondinformatie vind je in de werkmap ‘Trauma- en cultuursensitief werken op school’, die je kan aanvragen bij je CLB. Of volg de gratis online cursus ‘Steun bieden aan vluchtelingenkinderen’ (ca. 4 uur).

 


Meer lezen? In dit interview leggen Najat en Manon uit wat trauma is en hoe je hier op een cultuursensitieve manier mee omgaat.

Het beste van Klasse in je mailbox?

  • Al 51.000 leraren zijn abonnee
  • 1 keer per week en helemaal gratis
  • Verhalen van collega’s, concrete praktijktips, exclusieve wedstrijden ...