Vlaanderen
Klasse.be

Zo doen zij het

Frans anders aanpakken: kennis en motivatie stijgen samen

  • 3 februari 2022
  • 4 minuten lezen

Gebrekkige kennis en frisse tegenzin voor Frans, daar had leraar Nicolas Van Den Branden genoeg van. Dus zocht hij samen met de vakgroep naar een oplossing in GO! Atheneum Herzele. “De klas bouwen we om tot redactie of rechtbank, maar leerlingen moeten wel eerst door de kennispoort passeren.”

Nicolas Van Den Branden: “Tot een paar jaar geleden gaven we met de vakgroep Frans redelijk klassiek les. Theorie en oefeningen, daarna toets. Heel puur, maar weinig toegepast. Leerlingen rolden met hun ogen: ‘Weer werkwoorden vervoegen, waarom toch?’ Hun motivatie dook richting vriespunt. En als leraar werd je niet warm van de portie basiskennis die blijft hangen. Leerlingen blokten voor een theorietoets. Die zagen ze als een eindstation. Maar wat is een 8 waard als je tegen het einde van de rapportperiode de helft vergeten bent?”

Leraar Frans, Nicolas Van Den Branden begeleidt presentatie van leerling
Nicolas Van Den Branden:We werken met tussentijdse deadlines maar zijn best streng: alleen je laagste cijfer telt.

Motivatiemodellen lezen

“Wát je geeft, ligt grotendeels vast, hóe je het aanpakt gelukkig niet. Samen met een collega dook ik in wetenschappelijk onderzoek rond motivatiemodellen en leerstrategieën. Een vernieuwing mag geen ongefundeerde constructie zijn die bij de eerste kritische noot omklapt. Dan krijg je – zeker als snotneus – collega’s niet mee. Bovendien spring je met de toekomst van leerlingen niet lichtzinnig om.”

“Van een denkoefening ging het naar een concreet portfoliosysteem waarin kennis écht de toegangspoort naar toepassing is. De directeur en collega’s luisterden geboeid naar onze uiteenzetting. Zelfs de meest ervaren leraar zag de nood om onze aanpak om te denken. Ze was het trekken aan leerlingen een beetje moe. ‘Wel eerst even voorleggen aan de pedagogische begeleider’, tipte de directeur. Die keek kritisch en knikte.”

Schuifsysteem 

“Vandaag werken we met projecten waarbij we meteen de eindmeet tonen. Bijvoorbeeld: ‘De klas wordt een kleine redactie en over 3 weken ligt op elke bank een gossip cover of tekst’. Op de eerste dag zoeken we uit welke grammatica of woordenschat we daarvoor nodig hebben. Leerlingen ontdekken snel dat in die magazines vaak werkwoorden met uitgang -ait opduiken. Daar bijten we ons in vast: je eindopdracht kan pas slagen als je de conditionnel présent beheerst.” 

“In lees- en luisterteksten op maat, van vlogs tot literatuur, zoeken we samen wanneer de werkwoordsvorm gebruikt wordt en welke woordenschat je onder de knie moet hebben. Daarna volgen instructie, oefeningen en een uitgebreide toets. Leerlingen scoren geen cijfer op 10, wel 0 of 1. Een helder signaal: pas als je de theorie beheerst, schuif je door naar de creatieve toepassing. Scoor je voorlopig 0? Dan spijkeren we gericht bij. In de klas of met online oefeningen thuis.”

“Je score op die toets telt niet voor het rapport. Werkwoorden en grammatica geïsoleerd oefenen is nodig als tussenstap, maar later vul je de voorwaardelijke wijs nooit in op een liggend streepje. Daarom krijgen leerlingen pas een rapportcijfer voor hun schrijf- of spreekoefening. Die evalueren we met rubrieken als woordenschat, zinsbouw, grammatica en intonatie. We zijn best streng: alleen je laagste cijfer telt.”

Leraar Frans, Nicolas Van Den Branden begeleidt presentatie van leerling
Nicolas Van Den Branden:Onze aanpak leent zich perfect om geziene leerstof te herhalen.”

Ouders en punten

“Cijfers liggen gevoelig. Als ouders ons puntensysteem voor het eerst horen, schuiven ze op hun stoelen. Tot we duiden: als je een vreemde taal bovenhaalt, bepaalt het zwakste element hoe sterk je boodschap overkomt. Maar leerlingen krijgen van ons meerdere kansen. We prikken tussentijdse deadlines. Ze zijn dan niet verplicht om hun werk in te dienen, maar een voorlopige inschaling leert ze welke facetten al goed zitten. En met onze feedback kunnen ze de zwakkere onderdelen opkrikken.”

“Onze projecten hebben veel plusjes. Via de verleden tijd en adjectieven naar getuigenverklaringen met leraren als verdachten of via de futur simple naar een toekomstvisie op ecologie, veel leerlingen gaan ervoor. Bovendien lenen ze zich perfect om geziene leerstof te herhalen of op te frissen.”

De kracht van een vakgroep

“Droomt iedereen die hier afstudeert van een job waarin een mondje Frans onmisbaar is? Natuurlijk niet. Zolang hun niveau en motivatie maar samen stijgen. En dat ze de taal durven gebruiken op de trein naar Walibi of op reis in Normandië. Dat lijkt te lukken: via video’s tonen ze dat hun boodschappen overkomen.” 

“Echo’s over onze nieuwe aanpak bereiken andere vakgroepen. Of het veel werk is, vragen ze. Zeker. We scannen elke krantentekst en ieder Netflix-fragment op zijn potentieel als lesmateriaal. En we zoeken samen hoe we OKAN-leerlingen mee in ons systeem trekken, hoe we feedback digitaal deels kunnen automatiseren. In je eentje lukt deze aanpak niet. Maar met een geweldige vakgroep die niet bang is om materiaal en ervaringen met elkaar en anderen te delen, kom je ontzettend ver.”

Voeg dit artikel toe aan je bewaarde artikels

Log in om te bewaren


G

G. De Vos

10 februari 2022

Als Frans eens gewoon het Europees Referentiekader (ERK) volgt: A1 kennismaking met de taal A2 iets doen met de taal B1 begin conversatie B2 gevorderde conversatie C1 alles kunnen zeggen maar met grote foutenlast C2 alles kunnen zeggen met kleine foutenlast, telkens ongeveer dertig uur. A1 bv. Vive la fête A2 bv. het restaurant-script B1 een verleden tijd B2 Hoe was het weekend? C1 een tijdschrift C2 een presentatie. Niet te veel aandacht voor spelling. Laten lezen en schrijven. Spellingsfouten aanduiden, niet aanrekenen. Wel laten verbeteren op feedbackmomenten. Alle doelen afstemmen op het einddoel spreken. Woordenschat is veel belangrijker dan grammatica. Geen lijstjes laten instuderen. Observatie in context en in gebruik. 'Als je woorden zeven keer tegenkomt, kan je ze gebruiken', klopt wel. Geïsoleerde en geïntegreerde evaluatie. Relevante, interessante (actuele) inhouden. Haalbare, uitdagende opdrachten. VARIATIE (ideaal voor de concentratie: taken van ca. twintig minuten, soms iets meer, soms iets minder)! INTERACTIE!

Reageren

Laat een reactie achter